De culturele en creatieve sectoren (CCS) in Europa zijn geen ‘nice-to-haves’. Ze vormen een unieke bron voor de ambitie van Europa om de drievoudige transitie (groen, digitaal, rechtvaardig) te sturen en concurrerend te blijven in een snel veranderende wereld. Toch worden ze vaak over het hoofd gezien in het innovatie- en industriebeleid. Met ons werk in het Horizon Europe-project ekip willen we het perspectief op de rol die CCS (kan) spelen in innovatie in Europa verbreden.

Sinds juni 2023 maakt IDEA Consult deel uit van het door de EU gefinancierde (Horizon Europe) project ekip. Samen met 16 partnerorganisaties in heel Europa – onder leiding van de Universiteit van Lund – werken we samen om de huidige innovatie-ecosystemen in Europa te herzien en ze inclusiever te maken voor de culturele en creatieve sectoren.

Wat ‘mainstreaming’ van CCS in het innovatiebeleid zou kunnen opleveren

Sinds we met ekip zijn begonnen, hebben meerdere analyses en dialogen met belanghebbenden – vertegenwoordigers van de sector, innovatieactoren, beleidsmakers, enz. – aangetoond dat investeren in het aanpassingsvermogen van Europa – economisch en sociaal – niet alleen gaat om investeren in wetenschappelijke en technologische excellentie. Culturele en creatieve actoren brengen cruciale, complementaire vaardigheden en perspectieven met zich mee:

• CCS-actoren werken vaak op het snijvlak van kunst, technologie, sociale praktijk en bedrijfsleven – een vruchtbare basis voor nieuwe combinaties en creatieve probleemoplossingen. Door deze actoren te betrekken, krijgt het innovatiebeleid toegang tot nieuwe soorten ideeën en benaderingen.
• Door middel van design thinking, gemeenschapsgerichte benaderingen, erfgoed, kunst en media dragen CCS bij aan klimaatactie, sociale inclusie, identiteitsvorming en welzijn op manieren die traditionele industriële of technologische innovatie zelden kunnen evenaren.

Het beleidskader blijft echter sterk gescheiden: het cultuurbeleid wordt grotendeels los van het innovatiebeleid ontwikkeld, wat resulteert in onderinvestering in CCS in het innovatiebeleid. Als gevolg daarvan blijft het vermogen van culturele en creatieve actoren om bij te dragen aan innovatie en bredere maatschappelijke uitdagingen onderbenut.

Hoe we bijdragen aan de ontwikkeling van nieuw innovatiebeleid met ekip

Gedurende de eerste 18 maanden hebben we parallel aan verschillende activiteiten gewerkt. Bij IDEA Consult hebben we ons gericht op het analyseren van de huidige rol van CCS in verschillende innovatiecontexten – van hun rol in de groene transitie tot ambachtelijke innovatie en cross-innovatie met podiumkunsten – en op het medeontwerpen van empirisch onderbouwde beleidsaanbevelingen om hun rol te versterken, samen met andere consortiumpartners. Tegelijkertijd hebben andere partners methodologische documenten en instrumenten ontwikkeld die nuttig zijn voor iedereen die zich bezighoudt met cultureel innovatiebeleid, de beleidsaanbevelingen getest in proefsteden, een ekip-kennisbank opgezet met geselecteerde bronnen over het onderwerp open innovatie met CCS, enz. Met de onlangs gelanceerde ekip-campagne “Creatives are the missing piece” willen we meer bewustzijn creëren voor de waardevolle maar vaak over het hoofd geziene rol die zij kunnen spelen in innovatiesystemen en het realiseren van de drievoudige transitie – digitaal, groen, rechtvaardig – in Europa.

Ondertussen is de website van ekip uitgegroeid tot een rijke bron van informatie voor iedereen die meer wil weten over de rol van CCS in innovatie en op zoek is naar praktische hulpmiddelen en methoden om het perspectief op de rol van cultuur in het innovatiebeleid te veranderen. We nodigen u uit om deze te verkennen op Homepage – ekip Engine.

Wilt u meer weten over ekip of heeft u nog vragen over het raakvlak tussen cultuur en innovatie? Neem dan contact met ons op!